21e-eeuwse vaardigheden

Een veranderende (werk)omgeving vraagt om andere vaardigheden

Door de toegenomen invloed van technologisering en informatisering vinden veel veranderingen plaats in de samenleving en op de arbeidsmarkt. Het accent verschuift van productie van standaardproducten naar de ontwikkeling en circulatie van kennis. Het aantal banen met routinematig productiewerk neemt hierdoor af, terwijl er steeds meer vraag is naar banen die vragen om flexibiliteit en probleemoplossend vermogen. We spreken in dit verband over een innovatie-economie.

In de innovatie-economie gaat het erom nieuwe ideeën te genereren, door samenwerking, creativiteit, technologische toepassingen en (persoonlijk) ondernemerschap. De vraag is of jij deze vaardigheden voldoende hebt ontwikkeld om met deze nieuwe uitdagingen om te gaan.

Click to Tweet

En dat geldt niet alleen op het niveau van jou als individuele werknemer, maar ook op het niveau van ondernemingen als geheel. Succesvolle bedrijven in deze nieuwe economie worden getypeerd door snelheid, flexibiliteit en innovatie en intensieve samenwerking zowel intern als extern.

De enorme invloed van nieuwe media

We merken allemaal dat als gevolg van de technologische ontwikkelingen, media een steeds grotere invloed hebben op ons dagelijks leven. We zijn omringd door media en technologie die tal van nieuwe mogelijkheden bieden voor communicatie en het uitwisselen van informatie.

Door de laagdrempeligheid van de nieuwe media kun je als gebruiker van deze media al snel ook maker van media worden: het aantal nieuwe blogs, twitterberichten, filmpjes op YouTube en informatie die uitgewisseld wordt via Facebook en WhatsApp blijft groeien.

Maar ook degenen die zich niet bezighouden met social media zijn elke dag omringd door nieuwe media. Denk daarbij aan het gebruik van internetbankieren, het opzoeken van informatie op internet of het gebruiken van de DigiD om belastingaangifte te doen. Het feit dat deze mogelijkheden voorhanden zijn, wil nog niet betekenen dat iedereen zich bewust, kritisch en actief in het medialandschap kan voortbewegen. En dat is wel nodig om te kunnen participeren in de huidige maatschappij!

Veranderingen in onze samenleving

Een andere kenmerkende ontwikkeling die het maatschappelijke en persoonlijke leven van ons in de 21e eeuwse samenleving beïnvloedt, is de toenemende individualisering. In tegenstelling tot de jaren vijftig, toen jongeren min of meer een standaardbiografie volgden, is er nu een samenleving waarin individuen veel meer zelf hun biografie moeten vormgeven.

Er zijn meer vrijheden om het leven vorm te geven en dat brengt nieuwe verantwoordelijkheden met zich mee. Jongeren moeten meer dan voorheen leren eigen keuzes te maken en zich te oriënteren op eigen kwaliteiten en voorkeuren. Maar ook van ouderen wordt gevraagd om mee te gaan in deze veranderingen.

Vaardigheden voor nu en in de toekomst

Al deze ontwikkelingen zorgen voor omvangrijke economische en sociale veranderingen in onze maatschappij die niet alleen jouw werk, maar de gehele leefomgeving van jou beïnvloeden. De vraag is welke kennis je minimaal moeten beheersen om te kunnen functioneren in de maatschappij en als basis voor verdere ontwikkeling in de toekomst. In verschillende internationale onderzoeksprojecten is gezocht naar een antwoord op deze vraag.

Al deze studies wijzen op het toenemende belang van conceptuele en metacognitieve kennis en vaardigheden op het gebied van communicatie, samenwerking, sociaal-cultureel bewustzijn en ICT-vaardigheden.

Over welke vaardigheden hebben we het nu eigenlijk?

De belangrijkste vaardigheden die centraal staan zijn:

  • Digitale geletterdheid: effectief, efficiënt en verantwoord gebruik van (informatie)technologie. Hierbij gaat het om:
    • ICT-(basis)vaardigheden (waaronder computational thinking)
    • mediawijsheid
    • informatievaardigheden
  • Kritisch denken: kunnen formuleren van een eigen, onderbouwde visie of mening
  • Probleemoplosvaardigheden: (h)erkennen van een probleem en tot een plan kunnen komen om het probleem op te lossen
  • Communiceren: effectief en efficiënt overbrengen en ontvangen van een boodschap
  • Creativiteit: bedenken van nieuwe ideeën en deze kunnen uitwerken en analyseren
  • Samenwerken: gezamenlijk realiseren van een doel en anderen daarbij kunnen aanvullen en ondersteunen
  • Sociale en culturele vaardigheden: effectief leren, werken en leven met mensen met verschillende etnische, culturele en sociale achtergronden
  • Zelfregulering: realiseren van doelgericht en passend gedrag
21e-eeuwse vaardigheden

De digitale vaardigheden zijn nog verder verdeeld in drie onderdelen: ICT-(basis) vaardigheden, mediawijsheid en informatievaardigheden. Omdat ze een verschillende focus hebben zijn ze apart uitgewerkt. Zo gaat het bijvoorbeeld bij creativiteit niet alleen om het kennen en hanteren van creatieve technieken, maar ook om het denken buiten gebaande paden en om een ondernemende en onderzoekende houding.

Meer weten over 21e eeuwse vaardigheden en wat dit betekent voor jou of je organisatie? Mail of bel ons gerust. Wij komen graag kennis maken en kennis delen.

Bron: Kennisnet