Onderwijs

Onderwijs

Een structureel veranderende samenleving: ingrijpende consequenties voor het onderwijs

De (informatie)technologische revolutie verandert de samenleving ingrijpend en structureel. In de laatste 25 jaar heeft de informatisering zo’n hoge vlucht genomen dat ze voor een belangrijk deel het leven van jongeren bepaalt. Vandaag de dag is informatie voor iedereen op elk moment en overal beschikbaar. In een samenleving met een overweldigend informatieaanbod en steeds minder traditioneel houvast, bijvoorbeeld in de vorm van een godsdienst, zijn mensen voor de waarden waarop ze zich baseren steeds meer op zichzelf en elkaar aangewezen. De manier van werken verandert en door verdergaande technologisering zullen veel banen verdwijnen, zeker niet alleen de routinematige. Ambachtelijk werk, werk dat is gebaseerd op selectie en combinatie van informatie en werk dat grotendeels drijft op de interactie tussen mensen zullen blijven bestaan, evenals werk dat minder scholing vereist.

‘De genoemde veranderingen beïnvloeden nu al de samenleving waar jongeren in opgroeien, maar de invloed die ze hebben op de maatschappij waarvan die jongeren als volwassenen deel zullen uitmaken, wordt alleen maar groter. Het is zaak jongeren daar goed op voor te bereiden. Leraren zullen hun leerlingen op een motiverende manier moeten uitdagen zich te ontwikkelen tot flexibele, verantwoordelijke en sociale burgers.’

Ook zullen ze hen moeten voorbereiden op een leven waarin ze permanent zullen blijven leren. De maatschappelijke veranderingen vragen daarom.

Onderwijs prikkelt creativiteit en nieuwsgierigheid, leerlingen leren zich blijvend te ontwikkelen

De globaliserende maatschappij brengt vraagstukken met zich mee op het terrein van bijvoorbeeld migratie en duurzaamheid. Die vragen om innovatieve oplossingen uit verschillende vakgebieden. Het is belangrijk dat burgers weten hoe ze nieuwe informatie tot zich kunnen nemen en hoe ze die in wisselende situaties kunnen toepassen. Dat is van belang in een wereld met steeds sterkere internationale concurrentie. De vaardigheden die leerlingen daarvoor nodig hebben, leren ze voor een belangrijk gedeelte op school. Onderwijs dat de creativiteit en de nieuwsgierigheid van leerlingen prikkelt, helpt toekomstige burgers binnen en buiten bestaande kaders te leren denken en werken.

Leerlingen leren omgaan met vrijheid en verantwoordelijkheid en over de grenzen heen te kijken

De culturele diversiteit in de samenleving wordt steeds groter. Tegelijk is sprake van individualisering: burgers ontlenen hun identiteit steeds minder aan hun godsdienst. Op welke waarden baseren ze hun doen en denken? Het onderwijs van de toekomst besteedt niet alleen aandacht aan de waarden van de Nederlandse samenleving en het voortbestaan van de rechtsstaat. Het brengt leerlingen ook sociale vaardigheden bij, evenals kennis van en begrip voor andere culturen. In het toekomstige onderwijs ligt de nadruk meer dan nu op leren deelnemen aan de democratische samenleving en respect voor elkaar hebben.

Leerlingen leren de kansen van de digitale wereld te benutten

Toekomstgericht onderwijs maakt leerlingen digitaal vaardig en ‘mediawijs’. Dat is nodig, want ze leven in een wereld waarin nieuwe technologieën en digitale informatie van grote invloed zijn op het persoonlijke en werkende leven van iedereen. Hoe kun je nieuwe technologische diensten en producten het beste benutten? Hoe kun je digitale informatie duiden en verwerken? En hoe ga je goed om met (digitale) media en beelden? Het is van belang leerlingen samen met leraren op zoek te laten gaan naar de antwoorden op dergelijke vragen.

Het onderwijs biedt maatwerk en is relevant

Het onderwijs van de toekomst stimuleert leerlingen vragen over zichzelf te stellen en zich verder te ontplooien. Het onderwijs heeft daarin een belangrijke emanciperende functie: voor een deel van de jongeren is de school de enige plaats waar ze gericht de kwaliteiten kunnen ontwikkelen die nodig zijn om deel te kunnen nemen aan de toekomstige maatschappij. Het onderwijs van de toekomst prikkelt alle leerlingen om hun capaciteiten niet alleen cognitief in te zetten, maar ook creatief en fysiek. Leraren helpen leerlingen – in aanvulling op wat ze thuis en in hun vrije tijd al doen – te ontdekken waar ze goed in zijn en wat ze leuk vinden. Zo krijgen leerlingen meer mogelijkheden om wat ze leren in te vullen op een manier die bij ze past. Leerlingen willen ook graag onderwijs dat past bij hun belevingswereld en bij actuele vraagstukken. Dat motiveert ze meer om te leren. Het bereidt ze voor op vervolgopleidingen of beroepen met een gevarieerd aanbod dat aansluit bij hun persoonlijke mogelijkheden en interesses.

Persoonlijke ontwikkeling en vaardigheden van docenten

Persoonlijke kwaliteiten zijn en worden steeds belangrijker, zowel privé als op het werk. Ook van docenten worden andere vaardigheden gevraagd. Ze gaan een meer coachende rol krijgen. Ze helpen leerlingen te ontdekken wie ze zijn, wat ze belangrijk vinden en hoe ze zich tot anderen verhouden. Leerlingen leren zelfstandig keuzes maken, waarbij ze rekening houden met anderen en hun omgeving. Ze worden weerbaar, krijgen zelfvertrouwen en leren dat het plezierig is om samen met anderen tot een mooi resultaat te komen. De docent stimuleert de nieuwsgierigheid en de creativiteit van leerlingen en leert ze ondernemend en flexibel te zijn. De persoonlijke ontwikkeling van leerlingen bepaalt de manier waarop scholen onderwijs aanbieden

Programma VEERKRACHT® als oplossing

VEERKRACHT® betekent dat je je kunt aanpassen aan de omstandigheden die zich voordoen. En dus op zoek gaat naar nieuwe leerervaringen of nieuwe netwerken, dat je bevlogen bent ​in het werk, dat je je gewaardeerd voelt door de organisatie waarin je werkt en dat je tijdens het werk ook gefocust bent op dat werk en de organisatie. Persoonlijk ondernemerschap dus. TNO onderzoek laat zien dat het versterken door training zoals het programma VEERKRACHT® vele positieve gevolgen heeft voor zowel medewerkers als organisaties. Het zorgt er bijvoorbeeld voor dat professionals vanuit eigen kracht en kleur, samenwerking zoeken om tot betere oplossingen en resultaten te komen.

Meer weten over 21e eeuwse vaardigheden en wat dit betekent voor jou of je organisatie? Mail of bel ons gerust. Wij komen graag kennis maken en kennis delen.